Mensen met een beperking zijn niet alleen blind of doof

Door Apps & Websites, Auditieve Beperking, Cognitieve Beperking, Fysieke beperking, Taalberperking, Tips & Trics, Visuele Beperking Geen Reacties

Voor wie is digitale toegankelijkheid van belang?

Ondanks de toename in draagvlak is de waarde van digitale toegankelijkheid bij veel beleidsmakers, developers, marketeers en anderen nog steeds onduidelijk. Voor mensen zonder beperking is het moeilijk om te zich in te leven in de hindernissen die ontoegankelijke websites en apps daadwerkelijk met zich meebrengen. Onbekend maakt onbemind, zullen we maar zeggen. 

De groep Nederlanders met een beperking – die nu ongeveer 4 miljoen mensen groot is – wordt naar verwachting de komende jaren alleen maar groter. Wie zijn deze 4 miljoen Nederlanders? En, nog belangrijker, tegen welke drempels lopen zij aan?

Welke beperkingen zijn er eigenlijk?

De noemer ‘beperkingen’ is een parapluterm waaronder tientallen verschillende beperkingen vallen. Sommige van deze beperkingen zijn duidelijker zichtbaar (lichamelijke beperkingen), andere zijn minder zichtbaar (mentale beperkingen).

Je kunt de beperkingen als volgt onderverdelen:

Lichamelijke beperkingen

  • Auditieve beperkingen
  • Visuele beperkingen
  • Motorische beperkingen

Mentale beperkingen

  • Cognitieve beperkingen
  • Psychosociale beperkingen

Hieronder nemen we steeds één van deze beperkingsgroepen centraal, met uitzondering van psychosociale beperkingen, die worden in dit artikel niet behandeld. Per onderdeel wordt de grootte van de groep besproken, de struikelblokken die deze mensen online en offline tegenkomen en de belangrijkste oplossingen die developers kunnen implementeren. 

Auditieve beperkingen

Afbeelding van een oor met een oorbel erin
Afbeelding: oor met een oorbel

De eerste twee groepen uit dit overzicht zijn voor veel mensen de meest bekende beperkingen. Toch wordt er in de praktijk nog veel te weinig rekening gehouden met doven en slechthorenden. Deze groep bestaat uit 1,5 miljoen mensen, dus bijna één tiende van de Nederlandse samenleving. Naar verwachting groeit deze groep door vergrijzing van de bevolking de komende jaren in omvang. 

Mediagebruik is voor mensen met een auditieve beperking niet zo vanzelfsprekend als voor de goed horende medemens. Denk bijvoorbeeld aan het maken van een kappersafspraak; hoe bel je de kapper op als je slechthorend of doof bent?

Hoe kom je in contact met bedrijven als doof persoon?

Ook online lopen doven en slechthorenden tegen dingen aan. Veel grotere bedrijven vermelden op hun website enkel een telefoonnummer, geen e-mailadressen of mogelijkheid om te chatten. Hoe stel je dan als doof persoon een vraag over bijvoorbeeld je bestelling? Verder zijn mediaspelers op websites, video’s op YouTube en op social media voor gebruikers met een auditieve beperking onbegrijpelijk als er geen ondertiteling of audiodescriptie aan is toegevoegd.

Doven en slechthorenden krijgen slechtere zorg

Uit onderzoek is ook nog eens gebleken dat doven en slechthorenden slechter kunnen communiceren met artsen, waardoor deze groep slechtere zorg ontvangen dan mensen die wel goed kunnen horen.

Een recente ontwikkeling; het thuiswerken en thuis studeren als gevolg van het coronavirus, zorgt ook voor moeilijkheden. Digitaal Toegankelijk.com’s Claire – die zelf doof is – vertelt in dit artikel meer over haar digitale contacten tijdens de coronaperiode.

Optimaliseren voor een auditieve beperking

Hoe zorg je ervoor dat doven en slechthorenden jouw website goed kunnen gebruiken?

  • Belangrijk is om aan alle video’s, animaties en andere gesproken media altijd (de optie tot) ondertiteling aan te bieden.
  • Biedt meerdere contactopties, alleen een telefoonnummer is niet genoeg.
  • Gebruik eenvoudig taalgebruik. Voor sommige doven is Nederlands niet de eerste, maar tweede taal, na gebarentaal. 
  • Gebruik opsommingen voor belangrijke content.

Klik om meer artikelen te lezen over auditieve beperkingen.

Visuele beperkingen

Oog van heel dichtbij gefotografeerd
Afbeelding: Oog van dichtbij

Visuele beperkingen vallen samen met auditieve beperkingen onder de gemeenschappelijke noemer ‘zintuiglijke beperkingen’. Digitaal Toegankelijk.com merkt dat er bij het bouwen van websites en apps vaker met deze groep rekening wordt gehouden dan met andere beperkingen.

Volgens het Sociaal Cultureel Planbureau zijn er in Nederland bijna 1 miljoen mensen met een matige of ernstige visuele beperking. Voor de mensen met een matige beperking is bijvoorbeeld het lezen van een krant moeilijker. De andere groep, mensen met een ernstige visuele beperking, hebben moeite met kleine letters in het algemeen en met het herkennen van gezichten. Het aantal volledig blinden wordt geschat op zo’n 75.000 mensen. 

De gevolgen van een visuele beperking voor je online bestaan

Door slecht of niet te kunnen zien, ziet je dagelijks leven er anders uit. Zo is deze groep in digitale communicatie bijvoorbeeld afhankelijk van schermlezers; ingebouwde software die tekst van beeld voor de gebruiker voorleest. In onderstaande video is te zien hoe Ed zijn telefoon via een schermlezer gebruikt. 

Filmpje van hoe Ed, die blind is, zijn smartphone gebruikt

Schermlezers werken zo goed als de website/content is die opgelezen wordt. Wanneer de content niet is geoptimaliseerd voor schermlezers, missen gebruikers de boodschap. Dit zorgt voor verwarring en ergernissen. Zo zijn het gebruik van veel emoji’s op social media een ergernis, worden afbeeldingen niet voorzien van alt teksten, waardoor deze niet leesbaar zijn en is het updaten van besturingssoftware verbonden aan complicaties

Op websites zijn gelijksoortige struikelblokken te vinden. Zo worden knoppen en hyperlinks niet op de juiste manier gelabeld, waardoor schermlezers ze niet kunnen voorlezen. Ook ontbreekt vaak structuur in de CSS en HTML code van een website. Deze structuur helpt de gebruikers van schermlezers om snel door een tekst heen te springen zonder alles te hoeven horen, denk bijvoorbeeld aan het steeds opnieuw voorlezen van een hoofdmenu wanneer je naar een ander pagina navigeert.

De consequenties van onbruikbare websites en apps kunnen ernstig zijn. Uit onderzoek van Digitaal Toegankelijk.com bleek namelijk dat de mobiele apps van supermarkten niet goed te gebruiken zijn met een schermlezer. Dit betekent dat 1 miljoen blinden en slechtzienden hun dagelijkse maaltijd niet moeiteloos online kunnen bestellen. Een kwalijke zaak, zeker in tijden van corona. Lees hier meer over het optimaliseren voor schermlezers of andere toegankelijkheidsopties van iOS en Android.

Optimaliseren voor een visuele beperking

  • Zorg dat websites altijd voorgelezen kunnen worden.
  • Maak het lettertype en de lettergrootte aanpasbaar. Zo kunnen bezoekers het naar wens aanpassen.
  • Zorg dat websites tot 200% vergroot kunnen worden zonder dat de kwaliteit of de functionaliteit verloren gaat.
  • Label onderdelen van de site zoals afbeeldingen, knoppen en hyperlinks met de juiste benaming.
  • Breng structuur aan in pagina’s middels HTML en CSS code.
  • Zorg voor voldoende kleurcontrast tussen tekst en achtergrond.

Klik om meer artikelen te lezen over visuele beperkingen.

Cognitieve beperkingen

Afbeelding van verschillende walnoten op een blauwe achtergrond.
Afbeelding: Walnoten op een blauwe achtergrond

Een cognitieve beperking is vaak moeilijker waar te nemen dan de eerder genoemde beperkingen. Cognitieve beperkingen hebben vaak te maken met het zenuwstelsel. Door stoornissen in het zenuwstelsel, waaronder de hersenen, kunnen problemen met het geheugen, taal, gedrag of het oplossen van problemen opspelen. Een cognitieve beperking heeft niet per se invloed op de intelligentie van een individu. 

Omdat het spectrum aan cognitieve beperkingen zo groot is, is het moeilijk exact te benoemen hoeveel mensen een beperking hebben, die in deze groep valt. Enkele voorbeelden van cognitieve beperkingen zijn:

  • Dementie (270.000 mensen) 
  • Verstandelijke beperking (142.000 mensen) 
  • Zwakbegaafdheid (2,2 miljoen mensen) 
  • Een taalontwikkelingsstoornis (TOS, zo’n 2 kinderen per klas gemiddeld)
  • Spraakbeperkingen (geen totale cijfers bekend)
  • ADHD (2,9% van de kinderen, 2,1 % van de volwassenen)
  • Het autistisch spectrum (geen totale cijfers bekend)
  • Epilepsie (120.000 mensen)

Een cognitieve beperking en het internet

Het brede scala aan beperkingen laat direct het belang van optimalisatie voor deze groep zien. Want, waar loopt deze groep op het internet eigenlijk tegenaan? Veel voorkomende ergernissen zijn onnodig moeilijke taal en onnodig moeilijke zinnen. Voor mensen die geen cognitieve beperking hebben, kan het moeilijk zijn om het belang van optimaliseren voor deze groep in te zien. In dit interview vertelt Cindy over hoe haar taalontwikkelingsstoornis invloed heeft op het dagelijkse digitale leven.

Andere punten waarvoor moet worden opgepast, zijn video’s die vanzelf beginnen met spelen en knipperende en drukke animaties. Daarnaast helpen afbeeldingen en illustraties om lange teksten te doorbreken. Een complete lijst met struikelblokken voor deze doelgroep is terug te vinden in het artikel obstakels voor internetters met ADHD.

Optimaliseren voor een cognitieve beperking

  • Vermijd onnodig moeilijke taal.
  • Zorg voor genoeg tijd in video’s en animaties om mee te lezen.
  • Breek lange zinnen op in kortere delen.
  • Werk niet met video’s die vanzelf afgespeeld worden.
  • Zorg dat er geen drukke animaties of gif’s op een website staan.
  • Maak consistent gebruik van iconen en illustraties die tekst ondersteunen.
  • Gebruik de juiste kleur contrast ratio’s
  • Verwerk een simpele navigatiestructuur in websites en apps.

Klik om meer artikelen te lezen over cognitieve beperkingen.

Mobiliteitsbeperkingen

Afbeelding: Vrouw in rolstoel van achteren gefotografeerd
Afbeelding: Vrouw in rolstoel

De naam geeft het misschien al weg, iemand met een mobiliteitsbeperking (ook wel motorische beperking genoemd) heeft problemen met bewegen. De oorzaak hiervan kan liggen in de spieren, gewrichten en/of het skelet. Naast de oorzaak verschilt ook de zichtbaarheid van mobiliteitsbeperkingen sterk per beperking. Een rolstoel geeft bijvoorbeeld meer weg dan iemand met reuma. 

In totaal telt Nederland ongeveer 1,4 miljoen mensen met een mobiliteitsbeperking. Net als voor de andere beperkingen, geldt dat een mobiliteitsbeperking invloed heeft op je online gedrag.

Gebruik van toetsenbord

Vaak gebruiken mensen met een mobiliteitsbeperking het toetsenbord in plaats van de muis om door websites te bewegen. Het gebruik van een toetsenbord in plaats van een muis vraagt om geoptimaliseerde websites. Zo wordt er vaak een extra header vertoond zodra de eerste tab (de toets waarmee gebruikers door opties klikken) wordt ingedrukt. Deze header toont snelle opties naar specifieke inhoud van de tekst. Tijdens de ontwikkeling van websites dient overigens rekening gehouden te worden met de zogenaamde ‘keyboard trap’ (of keyboard val). Dit punt wordt bereikt wanneer het toetsenbord niet meer gebruikt kan worden om te navigeren. De gebruiker zit dan vast op de website.

Meer informatie en tips voor het optimaliseren voor gebruikers van een toetsenbord is op deze pagina terug te vinden.

Optimaliseren voor een mobiliteitsbeperking

  • Vermijd de zogenaamde keyboard trap. Test websites zelf uit door via het toetsenbord te navigeren.
  • Voeg een speciale header toe met elementen en hyperlinks die de gebruiker sneller door de website heen helpen.
  • Zorg dat het huidige/geselecteerde element oplicht of gearceerd is als deze is geselecteerd. Dit vergroot het overzicht voor de gebruiker.
  • Check of interactieve elementen als contactformulieren via het toetsenbord te bedienen zijn, inclusief de shift-tab functie om een veld terug te gaan.

Waarom werken aan toegankelijke websites en apps?

De afgelopen paragrafen geven het belang van toegankelijke websites en apps goed weer. Developers hebben hierin veel macht, zij zijn in staat om deze 4 miljoen mensen met een beperking, zich minder beperkt te laten voelen. Mocht deze reden niet doorslaggevend zijn, de volgende factoren spelen ook mee:

  • Toegankelijke websites worden beter gevonden in Google (betere SEO).
  • Wanneer er systematisch op digitale toegankelijkheid wordt gelet, is het geen extra werk om websites en apps toegankelijk te maken.
  • Voor (semi-)overheden is een toegankelijke website of app wettelijk verplicht.
  • Klanten zijn loyaler aan toegankelijke websites dan aan niet toegankelijke websites.
  • Door vergrijzing neemt de vraag naar digitale toegankelijkheid de komende jaren toe.
  • Digitale toegankelijkheid vergroot de doelgroep van websites en apps. Inclusieve websites hebben een voordeel van zo’n 4 miljoen potentiële bezoekers ten opzichte van niet-inclusieve websites.

Werken aan digitale toegankelijkheid

Digitale Toegankelijk.com helpt overheden, ondernemers en andere organisaties bij het realiseren van digitale toegankelijke projecten. De unieke combinatie van testen zorgt voor een uitstekend beeld van de toegankelijkheid van websites. Zo worden websites en apps niet alleen getest door middel van de webrichtlijnen, maar ook door mensen met diverse beperkingen. 


Benieuwd wat Digitaal Toegankelijk.com voor uw organisatie kan betekenen? Neem dan vrijblijvend contact op met de specialisten op het gebied van digitale toegankelijkheid.

Interview met Cindy: Een taalontwikkelingsachterstand in de digitale wereld

Door Spraakapraxie & Dysartrie Eén Reactie

Cindy is 29 jaar en heeft een taalontwikkelingsstoornis (of TOS). In dit interview legt ze uit welke invloed dit heeft op haar online gedrag. Ook heeft ze een aantal tips voor developers en marketeers die inclusieve websites willen maken.

Het ontwerpen en realiseren van een toegankelijke website of app is niet eenvoudig. Er zijn tientallen factoren waar rekening mee moet worden gehouden. Denk bijvoorbeeld aan het toevoegen van ondertiteling aan video’s voor slechthorenden en doven, een juist kleurcontrast met de achtergrond zodat tekst goed te lezen is of het labelen van knoppen zodat deze ook met een schermlezer te begrijpen zijn.

Er dient rekening te worden gehouden met de behoeften van een groot scala aan gebruikers. Sommige van deze behoeften, zoals die van mensen met een visuele- of auditieve handicap, laten zich grotendeels voorspellen. Maar er zijn ook beperkingen, waarbij de gevolgen voor het online leven niet zo voor de hand liggen. Een goed voorbeeld daarvan zijn gebruikers met een taalontwikkelingsstoornis, zoals Cindy.

Cindy werkt bij Kentalis, een audiologisch centrum in Arnhem en wordt in dit interview bijgestaan door Annemiek. Annemiek is in dienst van Kentalis Werkpad, een onderdeel van Kentalis.

Kun je de lezers die niet weten wat TOS is, uitleggen wat het precies inhoudt?

“TOS staat voor taalontwikkelingsstoornis. Het gaat vooral om het verwerken van taal. Ik moet net iets meer mijn best doen om informatie en boodschappen binnen te krijgen. Daarnaast is onnodig ingewikkelde taal ook moeilijk om te begrijpen. Heldere, simpele communicatie is van groot belang. Nu, via Microsoft Teams, is het al moeilijker dan het in een 1-op-1 gesprek zou zijn geweest.

Afbeelding van een bureau waarop een scherm te zien is met iemand die aan het videobellen is

Hoe heeft TOS invloed op jouw dagelijks leven?

“Ik merk vooral dat alles heel snel gaat. Vaak wordt er een hoog tempo van mij verwacht, maar dit lukt niet. Ik moet taak voor taak werken, niet proberen om meerdere dingen tegelijkertijd te doen en al helemaal niet afgeleid worden tijdens het voltooien van deze taken.

Daarnaast heb ik structuur nodig, zowel op werkvlak als privé. Op werk heb ik graag een schema met taken met daarbij de benodigde tijd per onderdeel. Dat ik duidelijk weet hoe lang onderdelen duren en wat ik van de dag kan verwachten. Ik werk samen met een collega die hetzelfde werk doet, deze collega heeft autisme en daardoor ook echt structuur nodig.

Verder heb ik altijd heel veel problemen met officiële brieven, zoals die van het UWV.”

Wat is er voor jou moeilijk aan deze brieven?

“De brieven zelf zijn ingewikkeld geschreven en bestaan vaak uit de veel informatie. Er wordt te veel informatie tegelijkertijd overgebracht.”

Annemiek vult aan: “Heldere communicatie is belangrijk. En daar mankeert het bij overheidsinstanties enorm aan. Wollig taalgebruik en het gebruiken van spreekwoorden is gewoon lastig.”

Hoe ben je erachter gekomen dat je TOS hebt?

“Dat is al vastgesteld toen ik nog klein was, ik weet niet meer precies hoe dat is gegaan. Het is tegenwoordig een erkende stoornis. Vroeger heette het ESM, tegenwoordig heet het TOS. Nu worden kinderen er ook op gescreend. Daardoor zie je het ook meer. Wat je vaak ziet is dat kinderen gediagnosticeerd worden met TOS en dat ouders daarna denken ‘verrek, dat heb ik ook!’.

Annemiek legt uit dat er nog niet veel onderzoek is gedaan naar TOS bij volwassenen: “Op dit gebied valt nog veel te leren over TOS. Bij Kentalis wordt momenteel veel onderzoek gedaan naar dit onderwerp. Cindy zelf geeft veel voorlichting over TOS, aan ouders en aan jongeren.”

Dat klinkt interessant! Wat vind je leuk aan het geven van voorlichting over TOS?

“Ik geef samen met mijn moeder voorlichting aan ouders. Ik vind het vooral bijzonder dat ik mijn ervaring kan doorgeven aan ouders van kinderen met TOS. Deze ouders leren net dat hun kind TOS heeft en zitten met zoveel vragen. Met het verhaal van mij en mijn moeder proberen wij onze informatie door te geven en hun vragen te beantwoorden.”

DigitaalToegankelijk.com heeft als doel om digitale omgevingen zo goed mogelijk te optimaliseren, zodat deze voor iedereen bruikbaar zijn. Wat zijn frustraties waar jij tegenaan loopt op websites, social media en apps?

“Vaak word je op een website doorverwezen van pagina naar pagina, waardoor ik het overzicht kwijt raakt. Ik weet door de nieuwe pagina’s niet meer waar ik heen moet. Ook vind ik het moeilijk om zoekopdrachten in bijvoorbeeld Google te formuleren. Vaak typ ik ontzettend lange zinnen, omdat ik het moeilijk vind om deze zinnen in te korten.”

Zou je dan liever hebben dat nieuwe pagina’s in een apart tabblad worden geopend, of liever hetzelfde tabblad?

“Het liefste natuurlijk zo min mogelijk nieuwe pagina’s. Als er meer tabbladen zijn dan vergeet ik wat op welk tabblad stond. Liever zou ik zo veel mogelijk informatie op één pagina zien.”

Zou er een manier zijn om dit overzichtelijker te maken?

“Het beste zou zijn om met zo min mogelijk woorden de boodschap over te brengen.”

iemand gebruikt een laptop

Je gaf al aan moeite te hebben met de brieven van het UWV. Zijn er ook online diensten waar jij geen of slecht gebruik van kan maken?

“Zeker de websites van het UWV en die van de Belastingdienst. Deze websites gebruiken te wollig taalgebruik waardoor de boodschap moeilijker te begrijpen is. Daarnaast staan deze sites vol met opties, waardoor het overweldigend kan zijn.”

Zijn er andere, niet-overheidswebsites, waar je makkelijker gebruik van kunt maken?

“Ook op webshops zoals Coolblue raak ik snel het overzicht kwijt doordat ik van pagina naar pagina ga. Ik probeer het voor mezelf makkelijker te maken maar dit is tot nu toe nog niet gelukt. Er is niet echt een specifieke website die ik makkelijk kan gebruiken. RTL Nieuws kon ik voorheen goed gebruiken, totdat de hele website veranderd is. Nu is het voor mij moeilijk om artikelen te lezen.”

Wat voor telefoon gebruik je eigenlijk?

“Ik heb een iPhone en die zou ik nooit willen inwisselen voor bijvoorbeeld een Samsung. Mijn moeder heeft een Samsung gehad en daar kon ik niet mee overweg, omdat er zo veel opties waren. De iPhone is duidelijker en daardoor makkelijker te gebruiken.”

Welke tip heb je voor webdevelopers die toegankelijke websites en apps willen maken?

“Probeer vooral zo min mogelijk tekst te gebruiken om een boodschap over te brengen. Ook is het fijn als er niet continu wordt doorgelinkt naar andere pagina’s, maar informatie op de pagina zelf vermeld staat.”

Hoe hebben de maatregelen omtrent het coronavirus invloed gehad op jouw gebruik van digitale media?

Ik heb niet echt veel gewerkt thuis. Wel heb ik een aantal online cursussen gevolgd, die waren makkelijk te vinden en te volgen. Voor de rest heb ik niet veel thuis kunnen werken, want al mijn werk lag op kantoor. Van maart tot mei heb ik thuis gezeten, daarna kon ik wel weer op kantoor werken.”

Jouw werkgever is ook wel uitzonderlijk eigenlijk hè, kun je iets meer vertellen over Kentalis als werkgever en de coaching die je ontvangt vanuit deze organisatie?

“Om de 2 tot 3 weken hebben Annemiek en ik gesprekken op kantoor. Tijdens de coronaperiode is er qua coaching eigenlijk niets gebeurd, toen had ik natuurlijk ook geen hulp nodig omdat ik geen werk had. De focus van de coaching ligt namelijk echt op het werk.”

Annemiek: “Ik ken Cindy ook al heel lang, ik heb haar al bij meerdere werkgevers begeleid. Ik ben zelf ook in dienst van Kentalis, waardoor we een intern coachtraject hebben kunnen opzetten. Verder kennen wij elkaar inmiddels zo lang dat het niet meer alleen over de functionele aspecten van werk gaat. Cindy is zo erg gegroeid dat dit niet altijd meer nodig is. Voor zaken als afspraken bij het UWV of de Belastingdienst ga ik wel vaak mee, maar qua werk is dat niet meer nodig.”

Dat is leuk om te horen! Hoe lang kennen jullie elkaar precies? 

Cindy: “Sinds ik 18 ben, nu al 11 jaar. Het is begonnen toen ik zelf begon met werken eigenlijk. Er zijn wel onderbrekingen geweest tussendoor. Op momenten dat ik zelf geen werk had, was er ook geen coaching. Ik heb van Annemiek veel coaching op de werkvloer gekregen bij verschillende werkgevers. Dit heeft mij geleerd om beter voor mijzelf op te komen. In het begin vond ik dat heel moeilijk, nu gaat het steeds beter.”

een spraakballon gemaakt van papiertjes

Heb je tips voor anderen met TOS?

Annemiek: “Het is altijd verstandig om bij een arbeidsovereenkomst te laten checken of er begeleiding mogelijk is. Als er een diagnose is lukt dit vaak wel via het UWV, maar nog niet altijd. Instanties zoals Kentalis kunnen helpen bij het beantwoorden van vragen. Hier kunnen mensen altijd terecht.”

Cindy: “Ik zou ook Spraaksaam willen vermelden. Dit is een organisatie voor jongeren, van circa 12 tot 30 jaar, met TOS. Daar worden leuke dingen gedaan voor mensen met TOS. Zo worden er dagjes uit en kampen georganiseerd. Dagjes uit etcetera. Het is fijn om zo met jongeren die ook TOS hebben in contact te komen. Sociale informatie via bijvoorbeeld WhatsApp of andere media is moeilijk te volgen. Daarom is het fijn om mensen met TOS om je heen te hebben. Als alle communicatie via social media gaat en je hebt een taalverwerkingsprobleem is dat lastig. Hierdoor kan je het gevoel krijgen dat je buitengesloten wordt.”

Bedankt Cindy!

Hartelijk bedankt voor jullie tijd Cindy en Annemiek! Voor jongeren met TOS is het van belang om van elkaar te leren. Zo leer je beter voor jezelf opkomen. Voorlichting speelt hier een belangrijke rol in. Cindy geeft zelf samen met haar moeder voorlichting aan jongeren en ouders. Afspraken en informatie kan bij Meike worden geregeld via [email protected].

Toegankelijkheidsonderzoek gemeentes Amsterdam, Den Haag, Rotterdam en Utrecht

Door Spraakapraxie & Dysartrie Geen Reacties

Vanaf 23 september zijn (semi-)overheidswebsites wettelijk verplicht om te voldoen aan de richtlijnen rondom digitale toegankelijkheid. In de praktijk betekent dit niet dat deze websites vanaf 23 september compleet toegankelijk moeten zijn. Gemeenten en andere overheidsorganen moeten in ieder geval de huidige situatie in kaart hebben gebracht en een actieplan hebben opgesteld om te zorgen dat de websites wél toegankelijk worden. 

Ambtenaren hebben te weinig kennis over digitale toegankelijkheid

Zoals eerder in dit artikel op Digitaal Toegankelijk.com te lezen was, zijn veel ambtenaren nog niet voldoende bekend met digitale toegankelijkheid. Het overgrote deel van de ondervraagde ambtenaren gaf aan nog te weinig kennis over het onderwerp te hebben.

Onderzoek naar toegankelijkheid gemeentesites

Maar welke gevolgen heeft dit tekort aan kennis voor de toegankelijkheid van gemeentesites? Om daarachter te komen, deden we een klein onderzoek naar de digitale toegankelijkheid van de websites van de vier grootste steden van Nederland: Amsterdam, Den Haag, Rotterdam en Utrecht.

De websites zijn getest op enkele onderdelen van de webrichtlijnen voor toegankelijkheid. Per resultaat worden de testscores van de vier websites vermeld. 

Toegankelijkheid met toetsenbord

Niet iedereen kan even gemakkelijk gebruik maken van een muis of touchpad om door websites te navigeren. Deze groep is gebaat bij websites die eenvoudig via het toetsenbord zijn te gebruiken. Belangrijke features zijn bijvoorbeeld schakelen van opties met tab en shift + tab om terug te gaan naar de vorige optie. In het artikel ‘websites optimaliseren voor gebruikers van een toetsenbord’ worden enkele praktische tips behandeld voor developers.

Toegankelijkheid toetsenbord gemeente Amsterdam

De website van gemeente Amsterdam maakt het gebruikers van een toetsenbord gemakkelijk door een optie aan te bieden waarmee gebruikers direct naar de ‘body’ van de tekst kunnen. Dit scheelt bezoekers veel tijd en moeite. Met het toetsenbord kan gemakkelijk de cookie waarschuwing worden weggeklikt. Wel zijn er enkele items met een ‘tabindex’ waarde hoger dan 0 op de website gevonden. Deze index score staat voor een bepaalde volgorde in toetsenbordnavigatie, waardoor het meer moeite kost om de juiste volgorde aan te houden.

De header van de website van gemeente Amsterdam met de 'direct naar inhoud' optie.
Afbeelding: De header van de website van gemeente Amsterdam met de ‘direct naar inhoud’ optie.

Het eerste dat opvalt op de website van Den Haag is de afwezigheid van een cookie waarschuwing. Gebruikers worden dus niet op de hoogte gesteld van marketingsoftware die hun surfgedrag bijhoudt, terwijl de site trackingcodes bevat van onder andere Google Analytics, Hotjar en Google Tag Manager. Wel is de website uitstekend te gebruiken via het toetsenbord. Ook hier wordt een korte route naar de belangrijkste content geboden via een knop in het menu. De knop die geselecteerd wordt is bovendien voorzien van extra contrast, waardoor het onderscheid makkelijk te maken is.  

'Informatie voor ondernemers' wordt momenteel geselecteerd en is voorzien van arcering.
Afbeelding: ‘Informatie voor ondernemers’ wordt momenteel geselecteerd en is voorzien van arcering.

Toegankelijkheid toetsenbord gemeente Utrecht

De cookie notice van gemeente Utrecht is eenvoudig via het toetsenbord weg te klikken. Dit is de enige website waar geen extra opties verschijnen zodra het toetsenbord wordt gebruikt om te navigeren. Je kunt dus ook niet snel naar de belangrijkste content navigeren. Los hiervan werkt het navigeren via het toetsenbord wel. Een verbeterpunt voor Utrecht is het arceren van de optie die op dat moment actief is, zoals Den Haag wel heeft. 

Toegankelijkheid toetsenbord gemeente Rotterdam

De laatste gemeente van de vier, Rotterdam, is net als de andere vier websites goed te gebruiken via het toetsenbord. Ook hier wordt de gebruiker een korte route naar de belangrijkste content aangeboden.

Gebruik van een schermlezer

Een schermlezer leest gebruikers de website voor, zodat ook mensen met een visuele beperking hun weg kunnen vinden op deze website. Helaas gaat het vaak fout, zo worden knoppen niet voorzien van labels, zodat schermlezers niet weten wat er achter de knoppen zit. Op deze manier is het voor bezoekers gokken wat voor pagina er achter hyperlinks zit. Voor veel mensen is het moeilijk voor te stellen hoe zo’n schermlezer in zijn werk gaat. Onze blogger Ed legt in onderstaande video uit hoe voorleessoftware werkt.

Filmpje waarin blogger Ed laat zien hoe hij gebruik maakt van voorleessoftware.

De standaard schermlezer van iPhone, VoiceOver, heeft geen moeite om de website van Amsterdam voor te lezen. Knoppen en hyperlinks zijn juist gelabeld. Ook op de websites van Rotterdam en Utrecht zijn geen niet-functionerende items gevonden voor de schermlezer.

Vrijwel ieder aspect van de website DenHaag.nl is te begrijpen met de schermlezer. Ook hier zijn de hyperlinks en knoppen op de homepagina goed gelabeld. Echter, ze gebruiken ook ronde knoppen die naar het volgende blok op de website gaan. Deze zijn niet voorzien van een label, waardoor VoiceOver deze ‘onuitspreekbaar’ noemt. Wel is de webpagina achter de link naast de knop uitgeschreven.

Zelf aan de slag om een website toegankelijker te maken? In een eerder artikel op Digitaal Toegankelijk.com is het het optimaliseren van websites voor een schermlezer beschreven.

Voorleesfunctie

Voor sommige gebruikers kan het lezen van grote teksten een uitdaging zijn. Om het deze groep mensen makkelijker te maken hun digitale weg te vinden, kunnen websites de optie bieden om een website voor te laten lezen. Rotterdam is de enige gemeente uit de test die deze optie op de website heeft staan. Helaas werkte deze functie op het moment van de test niet op desktop of mobiele apparaten. 

Contrast

Web developers kunnen kleurcontrast gebruiken om ervoor te zorgen dat bezoekers met een visuele beperking teksten goed kunnen lezen. In de webrichtlijnen van het WCAG is een minimaal kleurcontrast van 4,5:1 vastgesteld. De websites van Amsterdam, Den Haag en Utrecht bevatten contrasten die voldoen aan deze ratio. Alleen de iconische groene en witte kleuren van de website van Rotterdam voldoen niet aan de ratio.  

De contrast ratio van de tekst 'Lees meer' op Rotterdam.nl is niet voldoende.
Afbeelding: De contrast ratio van de tekst ‘Lees meer’ op Rotterdam.nl is niet voldoende.

Labels links en afbeeldingen

Labels op hyperlinks en afbeeldingen geven gebruikers van onder andere schermlezers aan wat zich op de afbeelding of achter de link bevindt. Als deze link ontbreekt, ontbreekt dus ook de context voor deze mensen. Alleen de website van Rotterdam had enkele links die niet gelabeld waren, de overige websites waren alledrie voorzien van de juiste labels.  

Vergroten tot 200%

De ideale grootte van de tekst van een website is niet voor iedereen hetzelfde. Sommige gebruikers hebben baat bij (aanzienlijk) veel grotere letters dan anderen. De WCAG raadt aan om het mogelijk te maken om websites tot 200% te kunnen vergroten. Belangrijk is dat de websites geen functies verliezen als de tekst vergroot wordt. Tijdens de test is gebleken dat alle vier de websites voldeden aan deze richtlijnen.

In het artikel ‘Hoe zorg ik ervoor dat ik de tekst op mijn website kan vergroten?’ worden enkele praktische tips behandeld voor developers en website eigenaren. 

Ondertitelen van video’s

Het lijkt bijna overbodig om te vermelden, maar helaas is het nog steeds nodig. Video’s zonder ondertiteling worden door mensen met een auditieve beperking niet begrepen. YouTube heeft weliswaar een functie die video’s vanzelf voorziet van ondertiteling, maar de kwaliteit van deze ondertitels laat vaak te wensen over. 

Per website is een steekproef van vijf video’s genomen. 

Een screenshot van de video op Amsterdam.nl. Rechts kunnen gebruikers kiezen tussen de verschillende talen.
Afbeelding: Een screenshot van de video op Amsterdam.nl. Rechts kunnen gebruikers kiezen tussen de verschillende talen.

Conclusie

Goed nieuws voor de vier onderzochte gemeenten (en hun inwoners): over het algemeen zijn de websites redelijk digitaal toegankelijk. Hierdoor zijn alle vier de websites voor mensen met een auditieve, visuele of motorische beperking goed te gebruiken. Helaas is er geen website gevonden met een ‘perfecte’ score. Voor iedere gemeente is er werk aan de winkel op het gebied van digitale toegankelijkheid. Goed om te weten is dat deze overheidswebsites beter scoren dan de vijf banken die eerder zijn onderzocht.

Maar, hoe kunnen deze (en andere) websites zorgen dat hun digitale omgeving nog inclusiever wordt? Dit begint bij het secuur in kaart brengen van de huidige situatie, door middel van een toegankelijkheidsonderzoek. Uit dit onderzoek komen punten naar voren, welke hierna direct verbeterd kunnen worden. Digitaal Toegankelijk.com ondersteunt websites bij het ontwikkelen van een toegankelijke website. Voor meer informatie kunt u vrijblijvend contact opnemen met de specialisten van Digitaal Toegankelijk.com.

Digitaal toegankelijk

Digitale toegankelijkheid nog niet voldoende bekend onder ambtenaren

Door Apps & Websites, Wetgeving Geen Reacties

Recent onderzoek van Ambtenarenpanel wijst uit dat ambtenaren nog niet voldoende kennis hebben van digitale toegankelijkheid. Uit de onderzoeksresultaten blijkt dat nog ze niet goed genoeg bekend zijn met de wettelijk verplichte eisen rondom digitale inclusie.

Het onderzoek

De enquête is gehouden onder 530 ambtenaren die vooral werkzaam zijn bij de rijksoverheid (31%) en de gemeente (47%). De precieze samenstelling van de onderzoekspopulatie is terug te lezen in dit verslag van Publiek Denken

Slechts een kwart van de ondervraagden gaf aan volledig bekend te zijn met digitale toegankelijkheid, bijna een vijfde zei helemaal niet bekend te zijn met het onderwerp. Gelukkig gaf een meerderheid (63%) aan dat zijn/haar organisatie wél actief bezig was om digitaal toegankelijker te worden. 

Driekwart van de ambtenaren is niet volledig bekend met digitale toegankelijkheid

Zorgwekkender is het feit dat bijna de helft van de respondenten (45%) niet op de hoogte was van de wettelijke verplichtingen omtrent digitale toegankelijkheid. Deze verplichting gaat op 23 september 2020 in. Meer informatie over deze eisen worden verder in dit artikel besproken. 

De overheid heeft de ernst van de zaak al langer ingezien. De afgelopen jaren zijn er daarom, naast de nieuwe wettelijke verplichting, verschillende initiatieven in het leven geroepen die overheidsinstellingen moeten ondersteunen bij het doorvoeren van digitale toegankelijkheid. Voorbeelden hiervan zijn Gebruiker Centraal, Direct Duidelijk en Programma Digital Inclusie. Deze twee programma’s waren bij respectievelijk 27%, 18% en 15% van de respondenten bekend. Overige initiatieven scoorden nog slechter. De meerderheid van de respondenten (55%) was niet bekend met deze programma’s. 

Het belang van digitale toegankelijkheid

Juist in de tijden waarin werken, studeren (en praktisch leven) vanuit huis de nieuwe norm is geworden, is het van belang dat deze online omgevingen door iedereen op dezelfde manier gebruikt kunnen worden. Helaas worden gebruikers van een website vaak nog als een homogene groep gezien, met slechts één manier van internetten. In de praktijk zijn er tientallen manieren waarop mensen websites bezoeken en gebruiken. 

Voor mensen met een beperking geldt dat niet iedere website even toegankelijk is. Veel websites en apps functioneren niet in combinatie met een schermlezer of bij gebruik van slechts een toetsenbord. Hierdoor kan deze groep mensen niet of nauwelijks hun weg vinden op deze websites. Zeer vervelend als je het recept voor een stoofschotel niet kan lezen, maar het is pas echt problematisch als je niet kunt internetbankieren, je belastingaangifte kunt doen of online boodschappen kunt bestellen.

Zo bleek uit onderzoek van Digitaal Toegankelijk.com dat vrijwel alle Nederlandse supermarkten niet voldoen aan de eisen rondom digitale toegankelijkheid. Ook het bankwezen laat steken vallen op dit gebied, zo bleek uit eerder onderzoek van hetzelfde platform.

Verplichte digitale toegankelijkheid voor overheidsorganisaties

Voor (semi-)overheidsorganisaties gelden specifieke eisen rondom digitale toegankelijkheid. Uiteraard moet een website, app of ander digitaal platform voldoen aan de toegankelijkheidseisen van het WCAG. Voorbeelden van deze eisen zijn bijvoorbeeld het toevoegen van ondertitels bij video’s, het gebruiken van juiste contrastratio’s en het toevoegen van labels voor knoppen.

Overheidsorganisaties hebben tot 23 september om (minstens) een toegankelijkheidsverklaring opgesteld te hebben. 

Die verkrijg je door eerst de huidige situatie duidelijk in beeld te brengen door een toegankelijkheidsonderzoek. Uit het onderzoek blijkt vervolgens welke aspecten direct verbeterd kunnen worden en welke in de nabije toekomst aangepast kunnen worden. Een overzicht hiervan wordt gepubliceerd in de verplichte toegankelijkheidsverklaring

Hoe zorg je ervoor dat je voldoet aan de regels vóór 23 september?

De overgrote meerderheid van de ondervraagde ambtenaren in het onderzoek (40% vindt het zeer belangrijk, 4% belangrijk) vindt dat er stappen ondernomen moeten worden voor meer digitale toegankelijkheid. Goed om te horen, maar wat kunnen (semi-)overheidsorganisaties doen om dit plan in de praktijk te brengen?

Toegankelijkheidsonderzoek

De eerste stap in het proces is altijd het uitvoeren van een toegankelijkheidsonderzoek. Dit onderzoek brengt niet alleen de toegankelijkheid van de website of app in kaart maar geldt ook als opzet voor de verbetering hiervan. 

Digitaal Toegankelijk.com voert toegankelijkheidsonderzoeken uit, adviseert organisaties op het gebied van digitale toegankelijkheid en heeft zelf ervaren developers aan boord om verbeteringen zelf door te voeren. Uw organisatie digitaal inclusief? Neem contact met ons op voor meer informatie.

Digitaal toegankelijk

Waarom digitale toegankelijkheid een hoge prioriteit moet zijn voor webwinkels

Door Apps & Websites, Wetgeving Geen Reacties

De digitale transformatie is in de afgelopen maanden vanwege het COVID-19 virus in een versnelling geraakt. Thuiswerken werd het nieuwe normaal en producten en diensten werden meer dan ooit tevoren afgenomen via het internet.

Keerzijde van de digitalisering
Deze digitale transformatie kent ook een keerzijde, met name voor de fysieke winkels en detailhandelaren. Alhoewel deze tijdens de ‘slimme lockdown’ open mochten blijven, is het aantal bezoekers sterk afgenomen. De consumenten die wel de deur uitgaan en de winkelstraat bezoeken besteden hier aanzienlijk minder tijd dan vóór de corona-uitbraak en bezoeken – logischerwijs – ook minder winkels.     

De digitale transformatie na COVID-19
De verminderde drukte in de winkelstraten kan op een aantal manieren worden verklaard. Ten eerste hebben consumenten goede redenen om zo voorzichtig mogelijk te zijn en daarom zo veel mogelijk thuis te blijven. Daarnaast zijn veel consumenten simpelweg gewend geraakt aan de gemakken van het online bestellen van producten of afnemen van diensten.

De Rabobank laat weten dat ook na de stapsgewijze opheffing van de slimme lockdown, winkeliers in onzekerheid blijven verkeren. De omzet valt nog altijd tegen en deze weegt nauwelijks op tegen vaste lasten zoals de huurkosten van winkelpanden. Het is daarom belangrijker dan ooit tevoren voor winkeliers om over een goed functionerende- en digitaal toegankelijke webshop te beschikken.

Digitale toegankelijkheid wordt in de praktijk nog te vaak onderschat of niet serieus genomen

Digitale toegankelijkheid wordt nog steeds te vaak als een bijzaak gezien, terwijl dit bovenaan de prioriteitenlijst zou moeten staan. Sterker nog, het is zelfs wettelijk verplicht om goederen en diensten zo toegankelijk mogelijk aan te bieden. Deze zogeheten Wet gelijke behandelingen op grond van handicap of chronische ziekte (Wgbh/cz), geldt voor zowel overheidsinstanties als het bedrijfsleven en zowel op offline- als online gebied.

Domino’s pizza spant rechtszaak aan om onder digitale toegankelijkheid uit te komen
Toch voldoen nog veel bedrijven niet aan de digitale toegankelijkheidseisen. Enkele grote organisaties zijn hierdoor reeds al in justitiële problemen gekomen. Bijvoorbeeld de wereldwijd gevestigde pizzaketen Domino’s Pizza, waarvan de website ontoegankelijk verklaard werd. Domino’s werd daarom opgedragen om de website aan te passen. Echter, de pizzaketen was het hier niet mee eens en besloot de uitspraak aan te vechten. Met als reden dat er “geen duidelijke regels bestaan omtrent digitale toegankelijkheid”. Het aanvechten had geen succes. De vermeende onwetendheid en het gebrek aan inlevingsvermogen zijn het imago van Domino’s Pizza niet ten goede gekomen. Om nog maar te zwijgen over de opgelopen gerechtskosten. 

Minder omzet voor webwinkels als gevolg van een gebrek aan digitale toegankelijkheid

Een slecht toegankelijke website zorgt ervoor dat ongeveer driekwart van alle mensen met een beperking er niet in slaagt om hun aankoop af te ronden. Dit is een groot verlies voor de omzet, maar ook een zeer spijtige zaak voor iedereen met een beperking. Onderzoek uitgevoerd in het Verenigd Koninkrijk heeft uitgewezen dat maar liefst 82% van de mensen met een beperking meer zouden besteden als webwinkels toegankelijker waren.

Slechts 2% van de websites is volledig digitaal toegankelijk
Helaas hebben veel webwinkels de digitale toegankelijkheid nog niet op orde. Uit een recente wereldwijde analyse van maar liefst 10 miljoen verschillende websites, bleek dat slechts 2% volledig digitaal toegankelijk is. De grootste problemen werden ondervonden in pop-ups, knoppen, pictogrammen en formulieren van de sites.

Hoe kan je jouw webwinkel wél digitaal toegankelijk maken: een toegankelijkheidsonderzoek

Een niet digitaal toegankelijke website of webwinkel kan dus leiden tot omzetverliezen en negatieve publiciteit. Echter, voor veel bedrijven en organisaties is dit een volledig nieuw en soms onbekend aspect van de online verkoop en dienstverlening.

Eén van de eerste stappen in het proces van een volledig digitaal toegankelijke webwinkel is het opstarten van een toegankelijkheidsonderzoek, om zo de huidige situatie in kaart te brengen. Digitaal Toegankelijk.com helpt graag mee om jouw webwinkel zo inclusief mogelijk te maken. Wil je meer weten? Neem dan vrijblijvend contact op met een van onze specialisten en ontdek de mogelijkheden die dit onderzoek kunnen bieden.

Digitaal toegankelijk

Wetgeving digitale toegankelijkheid voor het bedrijfsleven

Door Wetgeving Geen Reacties

Vanaf 23 september moeten alle (semi-)overheidsinstanties voldoen aan de richtlijnen op het gebied van digitale toegankelijkheid. De coronacrisis heeft niet voor een verschuiving van de deadline gezorgd, zoals eerder in dit artikel op Digitaal Toegankelijk.com werd beschreven. De maanden die overheidsinstanties nog hadden, zijn veranderd in weken. Wat minder bekend is, is dat het bedrijfsleven ook te maken heeft met wettelijke verplichtingen op het gebied van digitale toegankelijkheid. Hoe dit precies zit, wordt in dit artikel uitgelegd.

Gelijke behandeling op grond van handicap of chronische ziekte

De Wet gelijke behandeling op grond van handicap of chronische ziekte (Wgbh/cz) geldt sinds 1 januari 2017. De basis van deze wet is dat mensen met een beperking of chronische ziekte, net als andere mee moeten kunnen doen aan de samenleving. Dit geldt zowel op offline gebied als online. 

In de praktijk komt het erop neer dat het bij de wet verboden is om onderscheid te maken tussen mensen met of zonder beperking, indirect en direct. De online aspecten van de wet zijn op te delen in onderdelen die toepassing hebben op wonen, werk, onderwijs en openbaar vervoer en op goederen en diensten. 

Voor werknemers die bijvoorbeeld slechthorend of slechtziend zijn moet het mogelijk zijn om speciale software aan te schaffen waardoor deze personen dezelfde mogelijkheden krijgen als werknemers zonder beperking. Ook is een werkgever verplicht om aanpassingen aan de werkomgeving te maken voor bijvoorbeeld rolstoelen.

Goederen en diensten

Niet alleen moeten mensen met een chronische ziekte of beperking in het openbaar vervoer, op het werk, thuis en op school dezelfde mogelijkheden hebben als alle andere mensen. Sinds 1 januari slaat de wet ook op goederen en diensten. Voor digitale producten, zoals websites en apps, betekent dit dat deze ook voor mensen met een beperking gebruikt moeten kunnen worden. 

Digitale toegankelijkheid is dus ook voor het bedrijfsleven de norm. Volgens de Wet gelijke behandeling op grond van handicap of chronische ziekte moeten bedrijven en organisaties hun producten en diensten toegankelijk aanbieden. 

Digitaal toegankelijke producten

Voor veel bedrijven en organisaties is digitale toegankelijkheid een nieuw aspect van de online services en diensten. Digitaal Toegankelijk.com helpt deze instanties bij het inclusief maken van online omgevingen. Een van de eerste stappen in dit proces is het opstarten van een toegankelijkheidsonderzoek

Voor meer informatie over het toegankelijk maken van websites en apps kan er vrijblijvend contact op worden genomen met de specialisten van Digitaal Toegankelijk.com.

Digitaal toegankelijk

Ondersteuning bij toegankelijke websites: een interview met Aally

Door Apps & Websites Geen Reacties

Vanuit het platform Digitaal Toegankelijk.com zijn wij altijd op zoek naar innovatieve oplossingen voor de problemen die mensen met een beperking dagelijks (online) ervaren. Slimme start-ups zorgen ervoor dat de digitale ervaring van miljoenen Nederlanders (en gebruikers buiten ons land!) iedere dag prettiger is. Veel van deze oplossingen komen van Nederlandse bodem. Zo interviewde we eerder Envision over hun slimme oplossingen voor blinden en slechtzienden.

Nu hebben we het genoegen gehad om een andere Nederlandse start-up te interviewen. In dit artikel worden vragen beantwoord over de innovatieve app Aally. Aan het woord is Ivar Illing van Visionair.

Wat is het verhaal achter Aally? 

Aally is een product van Visionair, een start-up die zich richt op het toegankelijk en bruikbaar maken van websites voor iedereen ongeacht beperking. Hiervoor was ik werkzaam bij Optelec, de wereldwijde marktleider op het gebied van hardware en software voor blinden en slechtzienden. Ik was daar verantwoordelijk voor Productmanagement en samen met de toenmalige CFO zijn we deze onderneming begonnen. De voormalige CEO heeft ons in het begin geholpen met het opstarten van Visionair. Inmiddels zijn we met 6 mensen.

Hoe is het idee voor Aally ontstaan? 

Het idee is ontstaan omdat wij constateerden dat er nagenoeg geen oplossingen zijn om websites te laten voldoen aan de technische richtlijnen voor toegankelijkheid en dat het benodigde werk bovendien zeer arbeidsintensief is. Ook zagen wij dat het voldoen aan de toegankelijkheidsrichtlijnen niet betekent dat een website ook bruikbaar is voor iedereen. 

Wij verkochten bij ons vorige bedrijf schermleessoftware en vergrotingssoftware. Het was voor ons een eyeopener dat uit verschillende gebruikerstesten bleek dat veel van onze klanten met deze hulpmiddelen niet in staat waren om het internet te gebruiken. Dit viel vooral op bij de slechtziende gebruikers. Het bleek erg lastig te zijn om het web op te gaan als je afhankelijk bent van vergrotingssoftware. 

Hieruit is het idee ontstaan van Aally: is het niet mogelijk om de gebruiker een persoonlijke weergave aan te bieden die geoptimaliseerd is voor jou? Kunnen we de hulpmiddelen die de gebruiker nodig heeft niet inbouwen in de website weergave zodat de website geoptimaliseerd is voor de gebruiker er geen speciale externe hulpmiddelen nodig zijn? De gedachte was dat als je technisch in staat bent een responsive website aan te kunnen bieden, je ook een persoonlijke aangepaste toegankelijke site moet kunnen aanbieden. Deze uitdaging zijn we aangegaan met Aally.

Hoe zit het met de naam Aally?

De naam Aally (wij spreken het uit als “Elly”) is ontwikkeld onder begeleiding van The Stone Twins, een prijswinnend creatief merkenadviesbureau. Aally is geïnspireerd op het numeronym ‘a11y’. Dit is de internationale afkorting waarmee programmeurs het woord ‘accessibility’ bedoelen. A11y  staat voor  een a, dan nog 11 letters, en dan een y. Aally is een samenvoeging van Aa en A11y. Het teken Aa staat op websites vaak op een knop waarmee je toegankelijkheidsinstellingen kunt aanpassen. Hierdoor wordt bijvoorbeeld de tekst beter leesbaar of het kleurgebruik aangepast.


Ivar heeft zelf een zicht van 1% en heeft daardoor tijdens zijn school- en studiecarrière zelf veel meegemaakt hoe het dagelijks leven niet toegankelijk was voor blinden en slechtzienden. In dit interview met Ivar lees je meer over zijn persoonlijke motivatie voor het bijdragen aan een inclusievere online samenleving.

De app laat gebruikers contrast en lettertypes aanpassen, leest teksten gemakkelijk voor en is bruikbaar voor gebruikers met een toetsenbord. Voor welke doelgroep(en) is de software ontwikkeld?

Aally is bedoeld voor iedereen met een beperking (zoals ook gedefinieerd in de WCAG richtlijn).  Begin dit jaar hebben wij de eerste versie gelanceerd. Deze versie bevat primair hulpmiddelen voor blinden en slechtzienden. Veel van deze hulpmiddelen zijn echter ook bruikbaar voor andere beperkingen. 

Denk hierbij aan onze toetsenbordnavigatie voor motorisch beperkten, een speciaal lettertype en kleurenpalet voor dyslexie, een leesliniaal , vereenvoudigde weergave en een voorleesfunctie. Hierbij viel tijdens onze gebruikerstesten vooral op dat de ingebouwde schermlezer en toetsenbordnavigatie het lezen, begrijpen en navigeren binnen de pagina enorm vergemakkelijkt. Daarnaast heeft Aally een beheeromgeving. Hierin kunnen we een website beheerder ondersteunen in het zichtbaar maken van toegankelijkheid issues op zijn of haar site. Zo speelt Aally niet alleen een rol voor de eindgebruiker maar ook voor de website eigenaar.

Met welke content managing systemen werkt Aally?

Ons platform draait in de cloud en is onafhankelijk van gebruikte techniek of CMS. Aally kijkt alleen naar de structuur van de website, presenteert de site in een alternatieve, aangepaste weergave en voegt de leeshulpmiddelen toe. Omdat Aally niets met de content doet, is ons platform veilig en zijn er geen privacy issues. Momenteel werkt onze oplossing in Chrome en de laatste versie van Edge. Ondersteuning voor Firefox op de desktop en Chrome  en Safari op mobiel wordt binnenkort geïntroduceerd.  

Hoe reageert de markt op Aally?

Aally is aan begin van de corona crisis op de markt gebracht. Daar hebben wij ook last van gehad, aangezien onze eerste klanten door de crisis afhaakten. Langzaam zien we herstel in onze markt. Op dit moment wordt Aally gebruikt op een aantal websites waaronder een belangenorganisatie ICT4Handicap.nl en Parachutespringen.nl. Deze laatste is bijzonder. 

De meeste mensen zouden niet verwachten dat een dergelijk bedrijf mensen met een beperking als klant hebben. Hieruit blijkt maar weer dat je niet op vooroordelen moet afgaan, ook niet bij het inclusief maken van je website. Mensen met een beperking willen net zo graag zo’n bijzondere ervaring opdoen als mensen zonder een beperking. En dan is het belangrijk dat ook mensen met een beperking je website kunnen lezen en gebruiken.

Hoe ziet de toekomst er uit?

Aally is vooral gericht op het beter bruikbaar maken van websites voor mensen met een beperking. Naast de module voor een visuele beperking willen wij daarom ook modules uitbrengen voor dyslexie, laaggeletterdheid, mensen met auditieve, motorische en cognitieve beperkingen. Aan de beheerkant van ons platform kijken we als gezegd naar het integreren van gereedschappen en dashboards om websitebeheerders de tools te geven om hun website beter toegankelijk te maken. Ons uiteindelijke doel is om een eindgebruikers versie te maken in de vorm van een app waarmee de consument al zijn zaken kan regelen op een toegankelijke manier.

Ivar Illing
Aally.app

Een demo aanvragen

Namens Digitaal Toegankelijk.com wil ik Ivar hartelijk bedanken voor het participeren aan dit interview. Lezers die benieuwd zijn naar de mogelijkheden van Aally voor hun website kunnen een gratis demo aanvragen.

Digitaal toegankelijk

Een toegankelijkheidsonderzoek voor een inclusievere website

Door Apps & Websites Geen Reacties

De coronacrisis heeft er niet voor gezorgd dat de deadline voor (semi-)overheidswebsites en digitale toegankelijkheid is opgeschoven, deze datum blijft 23 september. Voor deze instanties is het dus van belang om voor 23 september een website te hebben die voldoet aan de WCAG toegankelijkheidseisen of een duidelijke planning hebben om op korte termijn aan deze eisen te voldoen. Om de toegankelijkheid van de huidige website goed in kaart te brengen, raadt de overheid een toegankelijkheidsonderzoek aan, per website waar de organisatie verantwoordelijk voor is. 

In dit artikel wordt beschreven wat een toegankelijkheidsonderzoek precies is, hoe organisaties een toegankelijkheidsonderzoek aan kunnen vragen en hoe de resultaten geïmplementeerd kunnen worden. 

Wat is digitale toegankelijkheid?

Bezoeker die deze website voor het eerst lezen kunnen onbekend zijn met het onderwerp digitale toegankelijkheid. Voor toegankelijke websites en apps is het van belang dat deze door iedereen gebruikt kunnen worden. Ook mensen met een beperking, die externe hulpmiddelen gebruiken om hun weg op het internet te vinden, moeten de digitale producten kunnen gebruiken. Voorbeelden van hulpmiddelen zijn bijvoorbeeld een schermlezer voor mensen met een visuele beperking of het gebruik van een toetsenbord in plaats van een muis voor mensen met een mobiliteitsbeperking. 

Om bedrijven, organisaties en overheidsinstanties wereldwijd te helpen bij het realiseren van digitaal toegankelijke producten, zijn de Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) opgesteld. Deze richtlijnen helpen webmasters bij het inclusief maken van websites en apps. Omdat ruim 80% van de verplichte toegankelijkheidseisen door een mens gecontroleerd moeten worden, wordt het aangeraden om een toegankelijkheidsonderzoek uit te laten voeren. Hieronder staan de verschillende stappen besproken die doorlopen worden tijdens het uitvoeren van dit onderzoek.

Een toegankelijkheidsonderzoek aanvragen

Voordat een organisatie aan de slag kan met digitale toegankelijkheid, moet de huidige situatie overzichtelijk gemaakt worden. De volgende stappen worden doorlopen om het toegankelijkheidsonderzoek zo efficiënt mogelijk af te ronden.

1. Overzicht

Mogelijk vallen er meerdere websites en apps onder de verantwoordelijkheid van de organisatie in kwestie. Voor de toegankelijkheidstest is het belangrijk om een overzicht te hebben van al deze digitale producten.  

2. Inventarisatie

Tijdens de inventarisatiefase wordt per website of app gekeken of het haalbaar is om de WCAG AA eisen te halen voor 23 september. Dit wordt gedaan aan de hand van een bondige analyse, waarin onder andere de techniek achter de website, externe systemen en redactieleden onder de loep worden genomen. 

3. Toegankelijkheidsonderzoek

In dit onderdeel van het proces wordt per website een toegankelijkheidsonderzoek uitgevoerd. De specialisten van Digitaal Toegankelijk.com zullen aan de hand van de WCAG richtlijnen de website handmatig nalopen, om zo de digitale toegankelijkheid te onderzoeken. Stuk voor stuk wordt ieder aspect van de richtlijnen afgewerkt, zodat er een volledig en compleet beeld gevormd kan worden van de huidige situatie van de website. Voor instant resultaten kan de quickscan gebruikt worden. Deze scan geeft een indicatie van de huidige staat van de website, maar geldt niet als volledig onderzoek.

In de praktijk wordt niet alleen de content beoordeeld, maar ook de techniek achter de website. De volledige lijst met eisen wordt in dit artikel op een eenvoudige manier uitgelegd, zodat ook mensen zonder technische kennis de lijst gemakkelijk kunnen begrijpen.

4. Actieplan

De uitkomsten van het onderzoek worden vervolgens gebruikt om een actieplan op te stellen. Organisaties worden geadviseerd om de gehele organisatie te betrekken bij het toegankelijk maken van de website. Dit kan gebeuren door bestuurlijk draagvlak te creëren, te specificeren welke werknemer of afdeling verantwoordelijk is voor welk specifiek onderdeel én door structureel budget en capaciteit te reserveren voor dit onderwerp. 

Per website moet vervolgens gespecificeerd worden wat er moet gebeuren om tot een digitaal toegankelijk product te komen. In dit plan wordt onder andere vermeld wie binnen de organisatie verantwoordelijk wordt voor specifieke onderdelen van het plan, eventuele trainingen die nodig zijn voor werknemers en het continu maken van digitale toegankelijkheid in de processen. Digitaal Toegankelijk.com helpt organisaties bij het opstellen van dit plan.

5. Toegankelijkheidsverklaring

In de toegankelijkheidsverklaring wordt vermeld in hoeverre de website al aan de eisen voldoet en, indien nodig, welke acties worden ondernomen om ervoor te zorgen dat de website volledig toegankelijk wordt. Het opstellen van deze verklaring is verplicht voor (semi-)overheidsinstanties. De volgende gegevens zijn nodig om een toegankelijkheidsverklaring op te stellen:

  • Alle URL’s waar de organisatie verantwoordelijk voor is.
  • De resultaten van het toegankelijkheidsonderzoek.
  • Indien nodig, de planning voor het verbeteren van de toegankelijkheid.
  • De naam en functie van de tekenbevoegde manager of bestuurder.

6. Continue toegankelijkheid

Digitale toegankelijkheid is geen project dat eenmalig opgezet wordt, het is een continu proces. Vandaar dat het van belang is om regelmatig de toegankelijkheid van digitale producten te blijven testen. Vanuit de overheid is het verplicht om de toegankelijkheidsverklaring minimaal jaarlijks te vernieuwen. Niet alleen de verklaring kent een beperkte houdbaarheidsdatum, ook de resultaten van een toegankelijkheidsonderzoek mogen niet ouder zijn dan 2 jaar.

Toegankelijkheidsonderzoek aanvragen

Zonder technische kennis kunnen de webrichtlijnen van de WCAG overweldigend overkomen. Digitaal Toegankelijk.com helpt organisaties op meerdere manieren bij het voldoen aan deze richtlijnen. De eerste stap naar een digitaal toegankelijke website is het laten uitvoeren van een toegankelijkheidsonderzoek. Neem contact met ons op om vrijblijvend meer te weten te komen over de mogelijkheden die dit onderzoek uw organisatie kan bieden. 

Maak ook jouw website of app toegankelijk!

We komen graag langs om te bepalen welke stappen jullie kunnen zetten richting een toegankelijk product

Afspraak maken
Digitaal toegankelijk

Zien met behulp van artificial intelligence (AI): een interview met Envision

Door Apps & Websites, Blind, Kleurenblind, Slechtziend, Tips & Trics, Tools, Visuele Beperking Geen Reacties

Hoe kan moderne technologie worden ingezet om blinden en slechtzienden te helpen om te zien, lezen en de wereld meer te ervaren? De Haagse startup Envision heeft een antwoord op deze vraag gevonden. 

Deze oplossing is tweeledig. De eerste oplossing is voor iedereen toegankelijk zonder hardware aan te schaffen. Dit is namelijk een app: Envision voor iOS en Android. De app leest alle soorten tekst op aan de gebruiker, van voedsel verpakking tot posters en telefoon- en tv schermen. Daarnaast worden meer dan 60 talen herkend door de app.

Niet alleen helpt de app om gebruikers die slechtziend of blind zijn om teksten te begrijpen, ook is het mogelijk om voorwerpen en zelfs mensen te kunnen herkennen. De app herkent objecten die gescand worden en vertelt de gebruiker wat zich voor de lens van de camera bevindt. In het voorbeeld op de website van Envision worden onder andere een pot pindakaas, een plant en kast gescand en herkend door de app.

De mogelijkheid om personen te herkennen is wat ons betreft de kers op de taart. De app kan aangeleerd worden om de gezichten van vrienden, familieleden of collega’s te herkennen, zodat deze door de app gescand en herkend kunnen worden.

Het gebruiken van een telefoon voor bovenstaande mogelijkheden beperkt de gebruiker wel enigszins, er moet immers altijd minstens één hand gebruikt worden voor de telefoon. Dit is waar het tweede gedeelte van de oplossing van Envision voor gebruikt wordt. Het Haagse bedrijf heeft in samenwerking met Google de software namelijk beschikbaar gesteld voor de Google Glass 2. In het onderstaande interview met Ilse Madelein Velema worden alle prangende vragen van Digitaal Toegankelijk.com over Envision en Envision Glasses beantwoord. Benieuwd naar de app? Deze is 14 dagen gratis te gebruiken en te downloaden voor iOS en voor Android

Een iPhone wordt vastgehouden door een vrouw Wat is het verhaal achter Envision? Hoe is het idee voor Envision ontstaan? 

Karthik Mahadevan studeerde af als industrieel ontwerper wanneer hij een lezing gaf aan een blindenschool in India. “Ik legde uit dat ik als ontwerper oplossingen voor problemen zoek en vroeg de studenten welk probleem ze wilden oplossen. Ieder van hen zei gelijk dat ze onafhankelijker wilden zijn. Hiermee bedoelden ze toegang tot visuele informatie. Als dit zo’n groot probleem is, waarom doe ik er dan niets aan? ” Het idee achter Envision was geboren.

Hoe is de software ontwikkeld? 

De software ontwikkelde Karthik samen met vriend en oud-huisgenoot, ook genaamd Karthik, Kannan. Karthik Kannen werkte na zijn studie aan de software kant en was hierdoor een goede aanvulling op Mahadevan.

Als eerste werd gewerkt aan een app voor de iPhone. Toen deze uitgebracht werd kregen we erg veel positieve reacties van gebruikers. Later is daar een android app bij gekomen. 

Hoe wordt er vanuit de markt gereageerd op het product?

We hebben inmiddels meer dan 7.000 betalende gebruikers in ruim 50 landen en groeien hard. Dus ik zou zeggen, erg goed! Experts zijn ook enthousiast over de huidige smartphone-versie. ‘Envision biedt functies die de zelfstandigheid van mensen met een visuele beperking direct vergroten’, aldus Henk Abma van Bartiméus. We zijn constant bezig met het optimaliseren van de software en staan om deze reden graag dichtbij onze gebruikers. Het is erg belangrijk om constant feedback te ontvangen voor gebruikersgericht ontwerp.

Ik zag de Envision Glasses op de website als pre order staan. Kun je iets meer vertellen over dit product?

Jazeker! De Envision Glasses is een combinatie van de Google Glass 2 en Envisions bekroonde kunstmatige intelligentie technologie (AI). De technologie, die nu al beschikbaar is als smartphone app, geeft duizenden gebruikers zelfstandig toegang tot de wereld om hen heen. Net zoals de app, gebruikt de slimme bril kunstmatige intelligentie om visuele informatie te herkennen en te vertalen naar gesproken woord. Maar nu dus ook helemaal handsfree. Nòg een dikke plus van de smartglasses is dat we videobellen hebben toegevoegd. Hierdoor kan de gebruiker makkelijk en snel iemand bellen om bijvoorbeeld een wegblokkade te omzeilen of te weten welke van de 100 soorten pindakaas gekocht moet worden. 

Hoe is de Envision Glasses tot stand gekomen?

We zijn met Envision al een hele tijd bezig om onafhankelijkheid voor blinden ook handsfree te maken. Als je al afhankelijk bent van een blindenstok of geleidehond, dan is het fijn als er aan je andere hand niet ook een telefoon geplakt zit. Doordat we veel vraag kregen naar een draagbare tool, zijn we de beschikbare smartglasses in de markt gaan testen. Hierover hebben we lang gedaan, omdat de gebruiksvriendelijkheid en kwaliteit voor onze gebruikers voorop staan. Toen Google met de Google Glass 2 kwam, hebben we hiervoor gekozen. Deze voldeed aan al onze eisen en de samenwerking met Google verloopt heel soepel.

Wanneer is de bril voor het publiek beschikbaar?

Goede vraag! Vanaf nu kan de bril besteld worden in de pre-order en de verzending hiervan gaat in augustus plaatsvinden. 

Hoe ziet de toekomst van Envision er uit?

We zijn, net zoals veel andere bedrijven, getroffen door Corona. Dat betekent niet dat we gestopt zijn met alles op alles zetten om Envision te blijven optimaliseren! We zijn druk bezig het bedrijf gezond deze periode door te laten komen. Waar we plannen hadden om in 2020 landen te bezoeken om hier demo’s te geven en onze gebruikers te ontmoeten, laat dit nu op zich wachten. We hebben nu, samen met onze ambassadors, een plan opgesteld waarbij zij in hun eigen land meet-ups gaan organiseren zodat mensen toch de mogelijkheid krijgen onze producten te proberen.

Als we deze periode door zijn, dan staat er op de planning om zoveel mogelijk assistive apps voor blinden en slechtzienden op de Envision Glasses te krijgen. Uiteraard zijn we voorzichtig, want de kwaliteit moet niet ten onder doen aan ons product. Daarna is het doel om onze software ook op andere hardware te hebben en een breder Envision assortiment aan te kunnen bieden.

Toekomst in het kort: een gezond Envision waar we onze (bijna) wekelijkse software updates kunnen blijven doen en samen met onze partners de Envision Glasses groot kunnen maken!

Wat staat er naast de Glasses nog meer op de planning?

Voornamelijk het optimaliseren van onze apps en de Envision Glasses, maar we willen de software ook op andere devices krijgen. Belangrijkst hierbij is dat onze software een toegevoegde waarde biedt aan onze gebruikers. Welke devices dat gaan worden, hangt dus van onze gebruikers af! 

Hoe willen jullie groeien, nationaal en internationaal?

Grappig dat je het vraagt! We zijn in Nederland bekend omdat we innovatief zijn in tech en de eerste die de Google Glass voor de eindgebruiker lanceren. In het buitenland zijn we eigenlijk al iets bekender. Onze grootste afzetmarkt momenteel is Amerika, met Rusland, Duitsland, India en Japan opvolgend. Allereerst staat er op de planning dat we in ieder land een gebruikersgroep hebben die onze producten graag gebruikt en bereiden we ons Ambassador Program uit, zodat onze loyale gebruikers ook wat terug kunnen verwachten van ons. Daarnaast staat in de planning om de landen waar we nog minder groot zijn, maar waar we wel gebruikers hebben, te bezoeken en te ontdekken waar we toegevoegde waarde kunnen bieden.

De Envision Glasses gaan we, zodra gezondheidstechnisch weer mogelijk, internationaal promoten door naar de landen te gaan waar veel mensen om een real-life demo hebben gevraagd. We merken, en dat is begrijpelijk, dat men de bril graag eerst wilt proberen en daar geven we gehoor aan.

Envision gratis uitproberen

Digitaal Toegankelijk.com kan niet anders dan zulke innovatieve technieken als die van Envision bewonderen. We willen lezers er graag op wijzen dat de app twee weken gratis uit te proberen is. Via deze link voor iOS en deze link voor Android kan de app direct gedownload worden.

Meer lezen over digitale toegankelijkheid

Blind

Doe mij maar geen spraakberichten

“Oh, maar dan kun je vast heel goed horen.” Deze opmerking krijg ik weleens als…
Apps & Websites

Mensen met een beperking zijn niet alleen blind of doof

Voor wie is digitale toegankelijkheid van belang? Ondanks de toename in draagvlak is de waarde…
Auditieve Beperking

Erkenning van Nederlandse Gebarentaal zorgt voor meer toegankelijkheid voor de dovengemeenschap

Morgen stemt de Eerste Kamer over het wetsvoorstel voor de erkenning van de Nederlandse Gebarentaal.…
Apps & Websites

Wij lanceren ‘Samen’. De eerste community rondom digitale toegankelijkheid

Er moet nog veel gebeuren om ervoor te zorgen dat websites en apps van overheden,…
Digitaal toegankelijk

Wettelijke verplichting digitale toegankelijkheid niet verlaat door coronacrisis

Door Wetgeving Geen Reacties

De maatregelen die getroffen zijn om de verspreiding van het coronavirus tegen te gaan hebben een enorme impact op de gehele bevolking. Op verschillende manieren helpt de overheid met speciale regelingen, zoals de versoepeling van het urencriterium voor zzp’ers, verlaging van voorlopige belastingaanslagen en financiële steun. 

Bij het ministerie van Binnenlandse Zaken kwam geregeld de vraag binnen of het besluit rondom wettelijke verplichting digitale toegankelijkheid versoepeld zou worden vanwege de coronacrisis. Vanaf 23 september moeten namelijk alle (semi-)overheidswebsites voldoen aan de toegankelijkheidsnorm. Deze datum blijft nog steeds van toepassing. Voor (semi)overheidsinstanties is het dus van belang om te weten wat er van hen verwacht wordt. Dit artikel ligt de wetgeving rondom digitale toegankelijkheid voor overheidsinstanties toe.

Verplichte digitale toegankelijkheid

De overheid raadt instanties aan om duidelijk te hebben wat er daadwerkelijk moet gebeuren op het gebied van digitale toegankelijkheid. Een overzichtelijke manier om dit voor elkaar te krijgen is door een lijst op te stellen met websites die onder de verantwoordelijkheid vallen van de instantie. Hierna wordt aangeraden om per website een toegankelijkheidsonderzoek uit te laten voeren. Dit onderzoek brengt de huidige situatie in kaart, zodat er effectief naar een toegankelijke website toegewerkt kan worden. 

Het toegankelijkheidsonderzoek is de basis voor de verplichte toegankelijkheidsverklaring. Iedere (semi-)overheidsinstantie is verplicht om per website deze verklaring op te stellen. Hierin staat in hoeverre de website al aan de eisen voldoet en welke acties worden ondernomen om ervoor te zorgen dat de website volledig toegankelijk wordt. Dit betekent dat er een planning moet worden vermeld in de verklaring.

Instanties kunnen op Toegankelijkheidsverklaring.nl deze verklaring opstellen. Om de verklaring succesvol op te stellen, zijn de volgende gegevens nodig:

  • Alle URL’s waar de verklaring van toepassing op is alsmede een URL van de hoofdwebsite, waar alle informatie en dienstverlening waar de instantie verantwoordelijk voor is vermeld staat.
  • De resultaten van het toegankelijkheidsonderzoek.
  • Indien nodig, de planning voor het verbeteren van de toegankelijkheid.
  • De naam en functie van de tekenbevoegde manager of bestuurder.

De eisen rondom digitale toegankelijkheid

Maar, wat zijn precies de eisen waaraan websites moeten voldoen? De webrichtlijnen van de WCAG gelden als een goed uitgangspunt. Hierin wordt per onderdeel besproken hoe instanties hun website aan kunnen passen zodat deze voor een groter publiek goed te gebruiken is. 

Digitaal Toegankelijk.com helpt overheidsinstanties bij het doorvoeren van digitale toegankelijkheid. Zo vindt u in onze kennisbank een overzicht van praktische tips voor het verbeteren van digitale toegankelijkheid. Daarnaast worden er wekelijks relevante nieuwsartikelen geüpload waar zaken omtrent digitale toegankelijkheid besproken worden. 

Digitale toegankelijkheid toepassen

Naast het verspreiden van praktische tips en informatie over toegankelijkheid helpen we ook door websites te laten testen door de doelgroep, door toegankelijkheidsonderzoeken uit te voeren, door website specifiek advies te geven en door zelf websites te laten voldoen aan de toegankelijkheidseisen. Lees hier meer over wat wij doen of klik op onderstaande knop voor direct contact.

Maak ook jouw website of app toegankelijk!

We komen graag langs om te bepalen welke stappen jullie kunnen zetten richting een toegankelijk product

Afspraak maken
Skip to content